De belangrijkste wijzigingen
in de nieuwe Arbowet

Al in juli 2017 ging de vernieuwde Arbowet van kracht. Echter gold er vanaf toen een overgangstermijn waarin de Inspectie SZW (Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid) geen boetes uitdeelde en op een terughoudend niveau controleerde. Per juli 2018 wordt er streng gecontroleerd en worden boetes uitgedeeld aan werkgevers die zich niet aan de nieuwe regels rond gezond en veilig werken in de Arbeidsomstandighedenwet houden. De vernieuwde wet heeft echter niet alleen gevolgen voor de werkgever en werknemer, ook voor bedrijfsartsen, preventiemedewerkers en ondernemingsraden. Maar wat zijn nu precies de belangrijkste wijzigingen?

De invoering van het basiscontract

Het basiscontract is een overeenkomst tussen de werkgever en een arbodienst of bedrijfsarts. In de nieuwe Arbowet staat dat iedere werkgever hierover moet beschikken. Er worden namelijk werkafspraken in dit basiscontract gemaakt waarin taken staan waarvoor de werkgever zich volgens de Arbowet moet laten bijstaan door kerndeskundigen. Wanneer de werkgever zich bij meer taken wil laten ondersteunen door een arbodienst, staat dit vrij en wordt dit vastgelegd in een basispluscontract.

Preventie staat centraal in de nieuwe Arbowet

In de nieuwe Arbeidsomstandighedenwet wordt voornamelijk gefocust op preventie. De bedrijfsarts heeft een adviserende rol naar de werkgever toe over het toepassen van preventieve maatregelen zodat werknemers gezond en veilig kunnen werken. De bedrijfsarts adviseert ook bij ziekteverzuimbegeleiding, waar deze in de “oude” Arbowet vooral bijstand verleende.

 

Om de focus op preventie nog meer te vergroten, heeft de preventiemedewerker ook een duidelijkere rol in de nieuwe Arbowet. Elk bedrijf moet nu namelijk ten minste één werknemer aanwijzen als preventiemedewerker. Deze medewerker moet adviseren aan en samenwerken met de bedrijfsarts en andere arbodienstverleners. In de organisatie zal de preventiemedewerker benoemd worden met instemming van de ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging. Wanneer bij controle blijkt dat er geen preventiemedewerker is aangewezen kunt u een boete van 1.500 euro verwachten.

Meer betrokkenheid vanuit de bedrijfsarts

Ook de bedrijfsarts zal een stuk meer betrokken zijn door de nieuwe Arbowet. Zo is er voor de medewerker de mogelijkheid om een second opinion aan te vragen bij een andere bedrijfsarts. Deze moet dan ook werkzaam zijn bij een ander bedrijf of inrichting dan de eerste bedrijfsarts. Het invoeren van de second opinion is gedaan om de kwaliteit van de bedrijfsgezondheidszorg te verhogen. Zo krijgt de werknemer ook meer zekerheid over de juistheid en onafhankelijkheid van een advies. Iedere bedrijfsarts moet daarnaast ook een klachtenprocedure hebben zodat een werknemer gemakkelijk een klacht in kan dienen.

 

Ook moet de werkgever ervoor zorgen dat de werknemer te allen tijde de bedrijfsarts kan bezoeken wanneer er vragen zijn over zijn gezondheid in relatie tot het werk, wat ook het geval is wanneer de werknemer nog niet verzuimt of klachten heeft. Het is belangrijk om hier proactief in te zijn, bijvoorbeeld door een open spreekuur te organiseren. Op deze manier kunnen klachten en zelfs verzuim bij de werknemers voorkomen worden. Daarnaast staat het de bedrijfsarts volledig vrij om de werkplek te bezoeken en het bedrijf beter te leren kennen. Zo krijgt de bedrijfsarts goed inzicht in de arbeidsomstandigheden.   

Controle door de Inspectie SZW

Zoals u in het begin van dit artikel al kon lezen, is er een overgangsjaar geweest waarin ondernemingen de tijd kregen om deze veranderingen te implementeren in de organisatie. Dit overgangsjaar is nu voorbij wat betekent dat de Inspectie SZW actief gaat handhaven op de verplichtingen van de nieuwe Arbowet. Wanneer de Inspectie langskomt, zal er vaak eerst een waarschuwing gegeven worden zodat u nog de tijd heeft om aan de nieuwe verplichtingen te voldoen. Echter mag de Inspectie SZW, wanneer zij dat noodzakelijk achten, ook direct boetes opleggen. De boetes rondom het basiscontract zijn als volgt:

  • Geen basiscontract: 1.500 euro
  • Basiscontract niet compleet: 750 euro
  • Ontbreken van afspraken over ondersteuning bij het verzuimbeleid: 750 euro
  • Ontbreken van de werkwijze van de bedrijfsarts: 1.500 euro
  • Ontbreken van het attenderen van werknemers op een open spreekuur: 1.500 euro

 

Wanneer u tijdens een inspectie niet voldoet aan de nieuwe verplichtingen, kunt u rekening houden met boetes van €1.500 voor bijvoorbeeld het ontbreken van het basiscontract, het niet bieden van een mogelijkheid tot een second opinion, het ontbreken van een preventiemedewerker of het niet bieden van de gelegenheid voor een open spreekuur. Dit is echter een greep uit de mogelijke boetes. Ook wanneer u bijvoorbeeld de mogelijkheid tot een second opinion wel biedt, maar op een onjuiste manier, kunt u een boete krijgen.

 

Heeft u nog vragen over de nieuwe Arbowet? Wij helpen u graag verder. Neem geheel vrijblijvend contact met ons op voor meer informatie!